Indeks substancji czynnych
strona nr 22
Substancje czynne mogą mieć różne pochodzenie – od związków syntetycznych, przez naturalne ekstrakty roślinne, po witaminy i minerały wspierające organizm. Jeśli chcesz szybko sprawdzić, jak działa dany składnik i w jakich sytuacjach znajduje zastosowanie, skorzystaj z naszego indeksu. Znajdziesz tu jasne opisy właściwości, działania i zastosowania poszczególnych substancji.
- syntetyczne i biologiczne
Dezonid to kortykosteroid stosowany miejscowo w leczeniu stanów zapalnych i świądu skóry. Charakteryzuje się umiarkowaną siłą działania oraz dobrą tolerancją u dorosłych i dzieci.
- syntetyczne i biologiczne
Diacetyloboldyna to pochodna boldyny z kory boldo, która hamuje tyrozynazę i zmniejsza produkcję melaniny nawet o 70%. Stosowana w kosmetykach rozjaśniających skórę i preparatach na ostudę.
- Diaminooksydaza
Opis w przygotowaniu
- Diaminopropionoil Tripeptyd-33
Opis w przygotowaniu
- syntetyczne i biologiczne
Diazepam, należący do benzodiazepin, wykazuje działanie uspokajające, przeciwlękowe, nasenne, przeciwdrgawkowe i rozluźniające mięśnie, stosowany w leczeniu lęku, bezsenności oraz drgawek.
- syntetyczne i biologiczne
Dibotermina alfa (rhBMP-2) to rekombinowane białko morfogenetyczne kości stosowane chirurgicznie przy złamaniach piszczeli i fuzji kręgosłupa lędźwiowego. Pobudza mezenchymalne komórki macierzyste do różnicowania się w osteoblasty tworzące nową kość. Zatwierdzona w UE od 2002 roku, podawana wyłącznie w warunkach operacyjnych na wchłanialnej gąbce kolagenowej.
- syntetyczne i biologiczne
Dichlorofen to chlorowany związek bisfenolowy (ATC P02DX02) o działaniu przeciwtasiemcowym, przeciwgrzybiczym i bakteriobójczym. Historycznie stosowany doustnie przeciw tasiemcom oraz miejscowo w grzybicy stóp. Przy dużych dawkach doustnych wykazuje poważną toksyczność.
- Diethylamino Hydroxybenzoyl Hexyl Benzoate
Opis w przygotowaniu
- Diethylhexyl Butamido Triazone
Opis w przygotowaniu
- syntetyczne i biologiczne
Dietyloheksylobutyramidotriazon to fotostabilny filtr UV pochłaniający promieniowanie UVB i UVA II, stosowany w kremach z SPF. W UE dopuszczony do stężenia 10%. Odporny na zmywanie, rzadko uczula, bez potwierdzonego działania hormonalnego.
- syntetyczne i biologiczne
Difelikefalina łagodzi umiarkowany i ciężki świąd u pacjentów dializowanych z przewlekłą chorobą nerek. Nowoczesna terapia poprawiająca komfort życia, stosowana pod nadzorem medycznym.
- syntetyczne i biologiczne
Difenhydramina działa uspokajająco i przeciwhistaminowo, łagodząc objawy alergii, świądu oraz bezsenności. Stosowana także przy przeziębieniu, dostępna jest w wielu postaciach leków.
- syntetyczne i biologiczne
Difenoksylat to syntetyczny opioid stosowany na receptę w leczeniu biegunki. Hamuje perystaltykę jelit, spowalnia pasaż treści jelitowej i zwiększa wchłanianie wody. Dostępny wyłącznie z atropiną jako środek odstraszający od nadużywania. Maksymalna dawka dobowa wynosi 20 mg, a poprawa powinna nastąpić w ciągu 48 godzin.
- syntetyczne i biologiczne
Difukozylolaktoza (2'-FL) to dominujący oligosacharyd mleka kobiecego (~2,4 g/l), działający jako prebiotyk stymulujący Bifidobacterium, wzmacniający barierę jelitową i wspierający odporność. Oceniona przez EFSA i FDA jako bezpieczna; stosowana w mlekach modyfikowanych i suplementach diety.
- syntetyczne i biologiczne
Diglicynian azeloilu potasu to pochodna kwasu azelainowego i glicyny o działaniu przeciwzapalnym, rozjaśniającym, przeciwbakteryjnym i nawilżającym. Stosowany w preparatach na trądzik, trądzik różowaty i przebarwienia, dobrze tolerowany przez skórę wrażliwą.
- syntetyczne i biologiczne
Digoksyna, glikozyd nasercowy, wspomaga leczenie niewydolności i zaburzeń rytmu serca, poprawiając kurczliwość mięśnia sercowego i kontrolując częstość jego skurczów.
- syntetyczne i biologiczne
Dihydroartemizyna to aktywny metabolit artemizyniny, 4–5 razy silniejszy in vitro niż związek macierzysty. Stosowana w leczeniu malarii w połączeniu z piperaquiną, osiąga wskaźniki wyleczenia do 91% po 28 dniach. Dostępna wyłącznie na receptę; jej stosowanie wymaga nadzoru lekarskiego.
- syntetyczne i biologiczne
Dihydroergotamina łagodzi napady migreny, działając na naczynia krwionośne. Stosowana u dorosłych i młodzieży powyżej 16 lat, dostępna jako roztwór doustny, wymaga uwzględnienia przeciwwskazań.
- syntetyczne i biologiczne
Dihydrokodeina to opioid łagodzący silny i przewlekły ból, często stosowany w terapii nowotworowej. Wymaga kontroli lekarskiej ze względu na ryzyko działań niepożądanych i uzależnienia.
- syntetyczne i biologiczne
Dihydroksyaceton (DHA) to składnik aktywny preparatów samoopalających. Reaguje z aminokwasami w zewnętrznej warstwie naskórka, tworząc brunatne melanoidyny. Efekt widoczny po kilku godzinach trwa 5–10 dni. Substancja nie chroni przed UV i nie pobudza produkcji melaniny.
- syntetyczne i biologiczne
Dihydrokwercetyna (taxifolin) to flawonoid o silnych właściwościach antyoksydacyjnych i przeciwzapalnych. Badania przedkliniczne sugerują korzystny wpływ na układ sercowo-naczyniowy, mikrokrążenie i metabolizm. Dowody kliniczne są na wczesnym etapie – potrzebne są randomizowane badania, by potwierdzić skuteczność i bezpieczeństwo u ludzi.
Dihydrostreptomycyna to aminoglikozydowy antybiotyk bakteriobójczy, stosowany głównie w leczeniu gruźlicy i ciężkich infekcji bakteryjnych. Działa przez hamowanie syntezy białek bakteryjnych, ale niesie ryzyko nefro- i ototoksyczności.
- syntetyczne i biologiczne
Diklofenak to popularny lek przeciwbólowy i przeciwzapalny, wykorzystywany w leczeniu urazów, schorzeń reumatycznych oraz bólu o różnym pochodzeniu, dostępny w wielu formach podania.
- syntetyczne i biologiczne
Dimeglumina wspomaga uzyskanie precyzyjnych obrazów wątroby w rezonansie magnetycznym, odgrywając istotną rolę w diagnostyce chorób tego narządu u dorosłych i dzieci powyżej 2 lat.
- syntetyczne i biologiczne
Dimenhydrynat łagodzi objawy choroby lokomocyjnej, nudności i wymiotów, działając poprzez blokowanie receptorów histaminowych. Stosowany w różnych formach, szybko przynosi ulgę w zaburzeniach równowagi.
- syntetyczne i biologiczne
Dimetikon redukuje wzdęcia i usuwa nadmiar gazów z przewodu pokarmowego, przynosząc ulgę przy uczuciu pełności. Wykorzystywany jest także pomocniczo przed badaniami diagnostycznymi.
- dimetikonol
Opis w przygotowaniu
- syntetyczne i biologiczne
Dimetykon to polimer silikonowy działający fizycznie: na skórze tworzy oddychającą barierę ograniczającą utratę wody, a doustnie (jako symetikon) redukuje pęcherzyki gazu w jelitach. Nie wchłania się ogólnoustrojowo i jest dobrze tolerowany przez dorosłych i dzieci.
- syntetyczne i biologiczne
Dimetylosulfon (MSM) to organiczny związek siarki stosowany jako suplement diety głównie w dolegliwościach stawowych. Badania wskazują na umiarkowane działanie przeciwzapalne, choć dowody naukowe są ograniczone. Dobrze tolerowany, rzadko powoduje łagodne działania niepożądane.
- syntetyczne i biologiczne
DMSO (dimetylosulfotlenek) to farmaceutyczna substancja pomocnicza – rozpuszczalnik, nośnik leków i krioprotektant. Stosowany w preparatach do wstrzykiwań, preparatach miejscowych (np. z diklofenakiem) oraz w przechowywaniu komórek macierzystych. Jako jedyna substancja pomocnicza tej klasy ma zatwierdzone wskazanie terapeutyczne – leczenie śródmiąższowego zapalenia pęcherza moczowego.
- syntetyczne i biologiczne
Dimetynden to lek przeciwhistaminowy łagodzący objawy alergii, takie jak świąd czy pokrzywka. Stosowany miejscowo i doustnie, zapewnia szybkie działanie przeciwświądowe oraz komfort w leczeniu reakcji alergicznych.
- syntetyczne i biologiczne
Dinoprost to prostaglandyna stosowana w ginekologii do indukcji skurczów macicy i przyspieszania dojrzewania szyjki, szczególnie przy konieczności zakończenia ciąży w określonych przypadkach.
- syntetyczne i biologiczne
Dinoproston wspomaga przygotowanie szyjki macicy do porodu i indukcję porodu. Stosowany wyłącznie w warunkach szpitalnych pod nadzorem lekarza dla bezpieczeństwa matki i dziecka.
- Dinukleotyd nikotynoamidoadeninowy (NAD)
Opis w przygotowaniu
- syntetyczne i biologiczne
Dinutuksymab beta to przeciwciało monoklonalne stosowane u dzieci z nerwiakiem zarodkowym wysokiego ryzyka, ukierunkowane na komórki nowotworowe i wspierające zaawansowane terapie onkologiczne.
- syntetyczne i biologiczne
Diosmektyt to naturalny związek mineralny, który wspiera ochronę błony śluzowej jelit, łagodzi objawy biegunek i sprzyja regeneracji przewodu pokarmowego u dorosłych i dzieci.
